Навіны

Каб быць незалежнай…

Дзень Волі з паэтам Уладыславам Казлоўшчыкам (1892-1943)

25 сакавіка, калі прагрэсіўная і дэмакратычная Беларусь адзначала вялікі юбілей – 100-годдзе Беларускай Народнай Рэспублікі, прыгадаўся мне беларускі паэт з Беласточчыны Уладыслаў Казлоўшчык (Казлоўскі). У 1935 годзе ў Вільні ў яго выйшаў зборнік вершаў “Шляхам змаганьня”. Але пісаў ён шмат не толькі вершаў, але і даследчых, публіцыстычных артыкулаў, матэрыялаў пра спорт, вершаваныя апавяданні, даследаваў беларускі фальклор.

У Дзень Волі мне захацелася перачытаць вершы Уладыслава Казлоўшчыка, якія былі напісаны ажно ў 1920-х-1930-х гадах. Чаму менавіта вершы гэтага паэта? Ды таму, што беларускі паэт з Беласточчыны напісаў шмат патрыятычных радкоў, якія заклікалі беларускі народ да Волі. Чытаю іх сёння і, здаецца, яны напісаны цяпер, у гэтыя дні перад слаўным юбілеем. Давайце пачытаем асобныя радкі ўсе разам. Напрыклад, гэтай страфой пачынаецца верш “Да старонкі”(1928 г.):

Старонка, родная ты маці!

Калі ж ты вырвешся з акоў?

Каб было можна святкаваці

Радасць й волю тваіх сыноў…

Верш “Устань, рыцар слаўны” паэт напісаў у 1930 годзе і апублікаваў у часопісе “Шлях моладзі”. Ён пачынаецца з Пагоні:

Распутай Пагоню

Устань, рыцар слаўны!

Вазьмі у далоню

Наш герб, сцяг дзяржаўны.

Акрый гэтым сцягам

Пакутну старонку,

Ляці роўным шляхам

За воляй ў дагонку…

А ў вершы “Варушыся, моладзь!” паэт звяртаецца да моладзі:

Варушыся, моладзь міла,

Моладзь – будучыня сіла.

Усе на плошчу сабірацца…

А далей у вершы “Пратэст” паэт піша:

Супраць няволі, здзеку, аблуды,

Стогну пры сценках-стральніцах,

Супраць бяспраўя, што гне усюды,

Енку у лохах-вазьніцах,

Супраць тых залпаў, што ў вёсках чую –

Я пратэстую!

Паэт верыць, што Беларусь будзе незалежнай:

Няшчасныя дзеі цябе гартавалі

І сілу давалі ў нядолі бязмежнай –

Ты мусіш паўстаці мацнейшай ад сталі

І быць незалежнай!..

А каб быць незажнай і вольнай дзяржавай – трэба прайсці шляхам змагання:

Пратром свае вочы, працоўны народзе!

Век ночы праходзіць. Ужо – развіднанне.

Ідзём мы магутна, ўсе дружна, у згодзе

Шляхам змагання.

Таму, як піша паэт у вершы “Хай нам жыве…”:

Дык хай жыве Беларусь дарагая,

Смела да волі ідзе.

Мэты сваёй хай хутчэй дасягае,

Люд свой да шчасця вядзе…

                                                                            Сяргей Чыгрын

 

 

25.03.2018

Архіў

Відэа

праваабарончыя сайты